RTÜK Başkanı Zahit Akman, TRT ve özel televizyon yayıncı kuruluşlar tarafından kurulan Anten A.Ş.'nin 13 büyük ilde sayısal televizyon yayınına geçmek üzere teknik fizibilite çalışmalarını sürdürdüğünü dile getirerek, bunun ardında da lisanslama işlemlerinin yapılmasının planlandığını bildirdi.
Radyo ve televizyon yayınlarına ilişkin yapılan sayısal frekans planları 29 Mart 2005 tarihinde gerçekleştirilen Haberleşme Yüksek Kurulu toplantısında ele alınarak, teknolojik gelişmeler dikkate alınarak sayısal TV frekans planına uygun olarak deneme amaçlı karasal sayısal televizyon yayıncılığına geçilmesine karar verilmişti. Haberleşme Yüksek Kurulu'nun bu kararı çerçevesinde, 3 Şubat 2006 tarihinde Ankara, İstanbul ve İzmir il merkezlerinde deneme amaçlı karasal sayısal televizyon yayınlarına başlanmıştı. 2007 Şubat ayının ikinci yarısında ulusal yayın lisansı olan ve halen yayın yapan kuruluşlar, sayısal analog karasal paralel yayınlarına başladılar. Karasal sayısal televizyon deneme yayınları devam eden Ankara, İstanbul ve İzmir'e ilave olarak nüfus yoğunluğu ve sosyo-ekonomik durumları dikkate alınarak Adana, Antalya, Bursa, Kocaeli, Gaziantep, Kayseri, Konya, Diyarbakır, Erzurum ve Samsun'da da deneme amaçlı karasal sayısal televizyon yayınına (DVB-T) başlanması için çalışmalar yoğun şekilde sürüyor.
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK) Başkanı Zahit Akman, TRT ve özel televizyon yayıncı kuruluşlar tarafından kurulan Anten A.Ş.'nin 13 büyük ilde sayısal televizyon yayınına geçmek üzere teknik fizibilite çalışmalarını sürdürdüğünü dile getirerek, bunun ardında da lisanslama işlemlerinin yapılmasının planlandığını bildirdi.
Zahit Akman, RTÜK'ün doküman ve arşiv sisteminin yeniden yapılandırılarak, dijital (sayısal) ortama taşınması ve birimlerin otomasyonunu sağlayacak Kurumsal Kaynak Planlaması ve Elektronik Doküman Yönetimi ve Arşiv Sistemi Projesi'nde uygulama aşamasına gelindiğini kaydetti. Akman, “Telepati Telekom”un sorularını şöyle cevaplandırdı:

Karasal Sayısal Yayıncılık Projesi'ne ilişkin çalışmalar ne aşamada? Neler yapılıyor?
Karasal sayısal televizyon yayıncılığına geçiş çalışmaları RTÜK koordinatörlüğünde devam etmektedir. TRT ve özel televizyon yayıncı kuruluşlar tarafından kurulmuş olan Anten A.Ş. unvanlı şirket tarafından öncelikle 13 büyük ilde sayısal televizyon yayınına geçmek üzere emisyon noktası, verici gücü, anten tipi, (Combiner) birleştirme sistemi vb. teknik fizibilite çalışmaları devam etmektedir. 3984 sayılı Kanun'un Geçici 6'ıncı Maddesi çerçevesinde karasal analog televizyon yayını yapan kuruluşların 2007 yılı içerisinde talepleri doğrultusunda karasal sayısal televizyon yayınına geçmeleri için çalışmalar yapılmaktadır. Sayısal televizyon yayıncılığına ilişkin mevzuat çalışmalarının tamamlanması ve sayısal televizyon planının tamamlanmasından sonra düzenli sayısal yayına geçme çalışmaları halen devam etmektedir. Devlet Bakanlığı, Ulaştırma Bakanlığı ve Üst Kurulun koordinatörlüğünde, Televizyon Yayıncıları Derneği bünyesindeki televizyon kanalları Anten A.Ş. adı altında bir araya gelerek, bütün verici operasyonlarını birleştirmişlerdir. Anten A.Ş. (Anten İşletme ve Teknik Hizmetler A.Ş.) televizyon yayıncılığında karasal ortamdan sayısal teknolojinin kullanılması, anten sistemlerinin kurulması, verici tesislerinin işletilmesi ve her türlü teknik desteği vermek üzere yapılandırılacaktır. 2007 yılında öncelikle 13 büyük şehirden başlayarak bütün Türkiye'ye yayılacak karasal sayısal yayın şebekesini kuracaktır. Böylece 13 büyük il merkezinde karasal ortamdan yayın yapan televizyon kuruluşları aynı zamanda sayısal televizyon yayınlarına da başlayacaklar ve karasal analog-sayısal paralel televizyon yayıncılığı dönemine geçilecektir. Halen karasal ortamdan devam eden analog televizyon yayınlarının anten sistemleri ve verici tesisleri analog yayınların sona erdirilmesiyle tümüyle yeni oluşturulacak bu yapı içerisinde yürütülecek ve çevre dokusuna zarar veren anten kulelerinin dağınıklığı da sona erdirilecektir.

TV yayıncılarının projeye talepleri ve ilgileri nasıl?
Tüm özel ve kamu televizyon yayıncılarının sayısal televizyon yayıncılığına yönelik ilgileri ve talepleri mevcut olup, RTÜK koordinatörlüğünde yapılan çalışmalara katılmaktadırlar. Sayısal yayının avantajları ve gelecek planlarının tümü sayısal yayın ve buna bağlı ek hizmetler göz önünde bulundurularak yapılmaktadır.

Karasal Sayısal Yayıncılık Projesi Türkiye'de ne zaman uygulamaya geçer ve getireceği yenilik ve faydalar neler olur?
Sayısal televizyon yayıncılığına geçiş işlemi iki aşamada planlanmaktadır. Öncelikle 13 büyük ilde mevcut yayın yapan televizyon kuruluşlarının 2007 yılı içerisinde yayına geçmeleri ve mevzuat ve teknik çalışmaların tamamlanmasını müteakip lisanslama işlemlerinin yapılması planlanmaktadır.

e-Dönüşüm'ün hızla gerçekleştirilmek istendiği şu dönemde e-devlet projeleri kapsamında RTÜK'ün bu alana ilişkin projeleri var mı?
Üst Kurulun, doküman ve arşiv sisteminin yeniden yapılandırılarak, sayısal ortama taşınması ve birimlerin otomasyonunu sağlayacak, Kurulumuzun kurumsal işlevlerinin tümünün tek bir veri tabanı üzerinden yürütebileceği bir Kurumsal Kaynak Planlama Yazılımı tasarlanmıştır. Bu çerçevede, doküman dolaşımının elektronik ortamda güvenli bir şekilde yürütülmesi, oluşturulan dokümanların arşivlenmesine yönelik Kurumsal Kaynak Planlaması ve Elektronik Doküman Yönetimi ve Arşiv Sistemi Projesi çalışmaları sonuçlandırılarak; uygulama aşamasına geçilmiştir. İstenildiğinde e-dönüşüm kapsamında ilgili kurum ve kuruluşlarla veri tabanı paylaşılabilecektir.
Sayısal Kayıt Arşiv ve Analiz Sistemimizin de istendiğinde ilgili kurum ve kuruluşlara açılabilecek şekilde bütünleştirilmesi mümkündür.

RTÜK bilişim ve teknoloji olanaklarını bünyesinde nasıl kullanıyor? Bilişim ve teknoloji RTÜK'ün çalışmalarını nasıl kolaylaştırıyor?
RTÜK'ün faaliyet gösterdiği radyo ve televizyon yayıncılığı sektörü, tüm dünyada teknolojik gelişimin en hızlı yaşandığı alanların arasında gelmektedir. Bu nedenle çağın teknolojik imkanlarının kullanılması önem taşımaktadır. Radyo ve Televizyon Üst Kurulu da teknolojik gelişmelere paralel olarak gerekli dönüşümleri gerçekleştirmektedir. Bu kapsamda ülkemizdeki radyo ve/veya televizyon yayınlarının kayıtlarının alınıp merkezde toplanması ve kayıt üzerinde analiz işlemlerini ve arşivinin yapılmasını sağlayacak Sayısal, Kayıt, Arşiv ve Analiz Sistemi (SKAAS) Projesi'nin hayata geçirilmesine yönelik çalışmalar sürmektedir. SKAAS Projesiyle; RTÜK merkez binamıza kurulan sistem ile ülkemizde uydudan, kablodan ve karadan yayın yapan yaklaşık 320 TV ve 1000 radyo yayının sayısal olarak kaydedilmesi, arşivlenmesi ve analizlerinin yapılması, yeni teknolojilere kolay uyum sağlayabilecek, büyüme imkânına sahip, uluslararası standartlara göre hazırlanmış altyapı üzerine kurulu bir sisteme sahip olunması mümkün olacaktır.
SKAAS Projesi TÜBİTAK UEKAE ve UZAY Enstitüsünce tamamen milli bir proje olarak gerçekleştirilmekte, sistem yazılımları Türk mühendislerince hazırlanmakta, yerli imkanlarla gerçekleştirildiğinden, teknolojik ve ekonomik yönden bu alanda ülkemize önemli katkı sağlamakta, ülkemizde bu alanda yapılan ARGE çalışmalarına önemli örnek olup, dışa bağımlılığı azaltmaktadır. Sistem açık kaynak kodlu yazılımlar kullanılarak gerçekleştirildiğinden, lisans ücretleri ödenmeyecektir. Tüm yayınlar 6 ay süresince saklanacaktır. Reklam analizi yapılarak, yayınlardaki reklam süreleri ve ihlalleri otomatik olarak belirlenecektir. İçerik analizi yapılarak yayınların uzmanlarca daha kısa sürede izlenip raporlanması sağlanacaktır. İl ve İlçelerdeki yayınlar RTÜK Merkez'e aktarılarak tek yerden tüm yayınlar izlenecek, kaydedilecek, arşivlenecek ve analiz edilecektir. Sistem en son sayısal teknoloji kullanılarak, tamamen yedekli olarak gerçekleştirilmektedir.
Ayrıca hem analog hem de sayısal yayınların ölçümü amacıyla gerekli ekipmanlar alınmış ve kullanılmaktadır.
Yayıncılık sektöründeki teknolojik gelişmelere uyum sağlamaya yönelik çalışmalar da yürütülmektedir. Yayıncılık konusunda yaşanan hızlı gelişmeler paralelinde özellikle yüksek tanımlı televizyon yayıncılığı (HDTV), mobil yayıncılık (DVB-H) IP ağları üzerinden televizyon (IPTV) yayıncılığı alanındaki yeni teknik gelişmeler ve bu gelişmelerin sosyo-ekonomik yönünün araştırılması ve geliştirilmesi amacıyla gerekli tüm araştırmalar yapılmakta ve projeler hazırlanmaktadır.

Teknolojiye farkındalığın yaratılması ve vatandaşların bu anlamda eğitimi noktasında RTÜK'e düşen görev ve sorumluluklar nelerdir?
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, başta medya karşısında en hassas ve korunmasız kitle olan çocuklar olmak üzere, kamuoyunun radyo ve televizyon yayınlarının etkileri konusunda bilinçlendirilmesi amacıyla çeşitli çalışmalar yürütmektedir. Bunlardan en önemlisi Medya Okuryazarlığı Projesi'dir.
Medya Okuryazarlığı, yazılı ve yazılı olmayan, büyük çeşitlilik gösteren formatlardaki (televizyon, video, sinema, reklamlar, İnternet v.s) mesajlara ulaşma, bunları çözümleme, değerlendirme ve iletme yeteneği olarak tanımlanmaktadır. 2006–2007 öğretim yılında 5 pilot ilde, 5 ilköğretim okulunda verilen medya okuryazarlığı dersi, 2007–2008 öğretim yılında tüm Türkiye'deki ilköğretim okullarının 6, 7 ve 8. sınıflarında seçmeli ders olarak okutulacaktır. Türkiye genelinde ilköğretim 6, 7 ve 8. sınıflarında yaklaşık 4 milyon öğrenci öğrenim görmekte olup, projenin ilk yıl hedefi 1,5 milyon öğrenciye ulaşmaktır.
Bilinçlendirmeye yönelik bir başka çalışmamız da Akıllı İşaretler Uyarı Sistemi'dir. Çocukların ve gençlerin televizyon yayınlarının zararlı etkilerinden korunmaları amacıyla Radyo ve Televizyon Üst Kurulu tarafından geliştirilen ve televizyon kuruluşları tarafından desteklenen Akıllı İşaretler Koruyucu Sembol Sistemi 23 Nisan 2006 tarihinde Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı'nda hizmete girmiştir. Akıllı işaretler, çocuk ve gençleri cinsellik, şiddet, olumsuz örnek oluşturabilecek davranışlar (kötü dil kullanımı, sigara, alkol, kumar ve madde bağımlılığına özendirme, her türlü ayrımcılık ve intihar sahnelerinin gösterilmesi) gibi zararlı yayın içeriğine karşı korumak için geliştirilmiş olan görsel-işitsel bir uyarı sistemidir.
Akıllı işaretler, yasaklayıcı ya da denetleyici değil; esas olarak yayıncı kuruluşların çocukları ve gençleri televizyonun olası zararlı etkilerinden koruma sorumluluğuna işlerlik kazandıran bir özdenetim mekanizmasıdır. Sistem televizyon programlarının hangi yaş grubundaki çocuklara uygun olduğu ve programda yer alan zararlı içerik konusunda izleyiciye bilgi verir. Belli yaş gruplarını olumsuz etkileyeceği düşünülen içeriğe sahip yapımların yayın saatleri bu doğrultuda düzenlenmektedir. “Akıllı İşaretler Sembol Sistemi”nin etkinliğini tespit etmek amacıyla 24 Mayıs- 12 Haziran 2006 tarihleri arasında yapılan bir araştırmanın sonuçlarına göre, araştırmaya katılanlardan yüzde 74,6'sı “Akıllı İşaretler”in yayınlanmasını olumlu bulurken, yüzde 6,8'si olumsuz bulmuşlardır. Katılımcılardan yüzde 77,1'i “Akıllı İşaretler”in devam etmesi, yüzde 5,3'ü ise devam etmemesi gerektiği yönünde fikir beyan etmişlerdir.
Ayrıca çocukların zararlı İnternet içeriğinden korunması amacıyla RTÜK Web sitesine ebeveynlerin hiçbir ücret ödemeden indirebilecekleri bir filtre programı yerleştirilmiş ve kamunun istifadesi için basın yayın organları aracılığıyla duyurulmuştur.
Medya Okuryazarlığı Projesi kapsamında Avrupa Birliği'nin İnternet okuryazarlığıyla ilgili dokümanları dilimize çevrilerek, çocukların İnternet'i kullanırken dikkat etmeleri gereken hususları, güvenli İnternet kullanımının yöntemlerini ve güvenli sitelerle ilgili bilgileri kapsayan “İnternet Okuryazarlığı” adlı kitap basılarak ilköğretim okullarına dağıtılmıştır.
Kamuoyunun yeni yayıncılık teknolojileri konusunda bilinçlendirilmesi amacıyla da kamuoyuna açık paneller ve konferanslar düzenlenmektedir.